Bạn thân mến,

Mới cách đây hai ngày, mình vừa buông một câu khó nghe với chồng. Mình biết mình đang tức giận, biết mình đang nói theo phản ứng, nhưng lúc đó mình vẫn không kiềm chế được.

Không biết, bạn có từng trải qua cảm giác: biết rất rõ mình không nên nói câu đó. Biết mình đang tức giận. Biết nếu cứ tiếp tục, mọi chuyện có thể đi xa hơn. Nhưng đến lúc ấy, mình vẫn không dừng được.

Mọi người thường nhận xét mình là một người nhẹ nhàng, dịu dàng. Nhưng trong giao tiếp và kết nối với chồng, mình vẫn luôn xem mình là một người đang thực hành. Không hoàn hảo, chỉ đang cố gắng mỗi ngày nhìn rõ mình hơn một chút, hiểu nhau hơn và cùng trưởng thành hơn một chút.

Vì thế, mình hoàn toàn hiểu cảm giác đã học nhiều, biết nhiều mà đến lúc cần vẫn không làm được.

Mình lớn lên với hình ảnh bố thường nói với mẹ: “Em cứ bình tĩnh đã”. Nhưng mỗi khi hai người căng thẳng, mẹ vẫn có những lúc gào lên như không thể kiểm soát được cảm xúc của mình.

Đến lượt mình, mình tự nhủ rằng nổi giận là xấu, nói nhiều là kiểm soát, hay phàn nàn là phiền phức. Mình cố gắng nhẫn nhịn, chịu đựng, tìm cách trở thành một người dễ chịu hơn trong tình yêu. Nhưng suốt mười mấy năm tuổi trẻ, những cố gắng ấy cũng không giữ được người mình yêu. Rồi đến khi giọt nước tràn ly, mình không nhịn được nữa và đẩy họ ra xa.

Có lẽ, trong một thời gian dài, mình đã nghĩ rằng mình chỉ có hai lựa chọn: hoặc nhẫn nhịn, hoặc bùng nổ.

Mình không biết rằng còn có một cách khác.

Sau này, khi bắt đầu thực hành dừng lại và quan sát, mình nhận ra điều mình cần không đơn giản là cố gắng bình tĩnh hơn.

Cũng không phải học thêm một kỹ thuật giao tiếp để biết cách nói sao cho dễ nghe, khéo léo hay đúng đắn hơn. Điều đầu tiên mình cần học là nhận biết điều gì đang diễn ra bên trong mình ngay trong khoảnh khắc ấy.

Mình đang cảm thấy thế nào?

Cơ thể mình đang phản ứng ra sao?

Mình đang muốn làm gì ngay lúc này?

Mình đang thực sự lắng nghe người kia, hay đã bị cuốn vào những câu chuyện trong đầu, những tổn thương cũ và mong muốn phải làm điều gì đó ngay lập tức?

Nghe thì có vẻ đơn giản. Nhưng ban đầu, mình thậm chí còn không tự làm được việc nhận biết ấy.

Phải qua nhiều lần được hướng dẫn và tự thực hành, mình mới dần lấy lại được khả năng nhận ra:

“À, mình đang ở đây. Mình đang tức giận. Mình đang bắt đầu bị cuốn vào một phản ứng quen thuộc.”

Và chính trong những khoảnh khắc như thế, mình bắt đầu nhận ra một điều mà trước đây mình chưa từng nghĩ đến:

Có thể mình không phản ứng vì mình thực sự muốn như vậy. Có thể mình phản ứng vì ngay lúc đó, mình không nhìn thấy một lựa chọn nào khác.

Khi khó chịu, mình nghĩ mình phải nói ra.

Khi bị tổn thương, mình nghĩ mình phải làm cho người kia hiểu họ đã khiến mình đau như thế nào.

Khi tức giận, mình nói những điều mình nghĩ lúc đó là cần phải nói. Khi không muốn tiếp tục tranh cãi, mình chỉ có cách im lặng, nhưng trong lòng vẫn giữ nguyên sự giận dữ và chờ đợi người kia nhận ra vấn đề.

Rồi người kia phản ứng. Mình càng khó chịu hơn. Mọi chuyện tiếp tục đi theo con đường quen thuộc, kết thúc trong mệt mỏi, giận dỗi và chán chường.

Mình từng nghĩ những chuyện như thế là khó tránh khỏi. Rằng khi yêu nhau, sống cùng nhau hay nuôi dạy con cái, sẽ luôn có những lúc chúng ta không kiểm soát được cảm xúc và làm tổn thương nhau. Mình không có gì sai khi là người phản ứng, bởi lẽ, chính anh ấy cũng phản ứng, cũng làm mình tổn thương cơ mà!

Nhưng khi bắt đầu thực hành dừng lại và quan sát, mình dần nhận ra rằng mình không nhất thiết phải đi tiếp theo phản ứng quen thuộc ấy.

Mình có lựa chọn.

Điều đó không có nghĩa là mình lập tức bình tĩnh. Cũng không có nghĩa là mình luôn biết phải giải quyết vấn đề thế nào. Đôi khi, mình chỉ vừa kịp nhận ra: “À, đây là lúc mình bắt đầu bị cuốn đi.”

Và chỉ riêng việc nhận ra ấy đã mở ra một khả năng khác.

Mình có thể thở một chút trước khi nói tiếp. Có thể tạm dừng cuộc trò chuyện. Có thể chờ cho đến khi mình hiểu rõ hơn điều đang diễn ra bên trong, rồi mới quyết định mình muốn nói gì và làm gì.

Lựa chọn tốt không nhất thiết phải là một câu trả lời đúng, một cách ứng xử thật khéo léo hay một cuộc trò chuyện thấu hiểu nhau ngay lập tức.

Đôi khi, lựa chọn chỉ đơn giản là mình chưa cần phản ứng ngay lúc này.

Mình vẫn không phải lúc nào cũng làm được. Nhưng mình không còn tin rằng cứ bị chạm vào là mình nhất định phải phản ứng theo cách cũ.

Và mình nghĩ, đây cũng là một trong những điều ý nghĩa nhất mà mình quan sát được khi đồng hành cùng những người tham gia Beta 01 của chương trình 14 Ngày Từ Phản Ứng Đến Phản Hồi.

Có một chia sẻ của một bạn khiến mình nhớ mãi: “Trước đó mình còn không nhận thức được là mình có lựa chọn.”

Bạn kể với mình về một tình huống rất quen thuộc trong đời sống vợ chồng. Sau khi hai người căng thẳng, chồng nhắn tin cho bạn. Trước đây, bạn thường muốn giữ sự giận dữ ấy bằng cách lờ đi tin nhắn, im lặng như một cách thể hiện rằng mình vẫn còn giận. Rồi sự nặng nề, khó chịu cứ theo bạn đến hết tuần.

Nhưng lần này, bạn nhớ đến thực hành đã học. Bạn dừng lại, hít thở 10 nhịp, chờ một chút rồi mới quyết định trả lời. Sau đó, bạn nhận ra vấn đề gần như đã tự đi qua.

Điều khiến mình ấn tượng không phải là 10 nhịp thở đã giải quyết được vấn đề như thế nào. Mà là lần này, giữa việc bị chạm vào cảm xúc và việc phản ứng ngay lập tức, đã xuất hiện một khoảng dừng. Và trong khoảng dừng ấy, bạn có cơ hội nhìn thấy điều mình đang làm, thay vì tiếp tục hành động theo thói quen như mọi khi.

Bạn nhận ra mình có lựa chọn.

Mình có thể tiếp tục im lặng và giữ sự giận dữ như trước. Hoặc mình có thể chờ một chút, quan sát thêm và quyết định mình thực sự muốn làm gì. Đó không phải một thay đổi lớn lao từ bên ngoài. Nhưng bên trong, có điều gì đó đã khác đi.

Mình nghĩ nhiều người trong chúng ta cũng từng trải qua những khoảnh khắc tương tự: Biết mình không muốn nói những lời làm tổn thương người kia. Biết khi đang tức giận thì càng nói có thể càng khiến mọi chuyện đi xa. Biết mình không muốn tiếp tục mang theo cảm giác nặng nề, khó chịu thêm một ngày nào nữa. Nhưng khi tình huống thực sự xảy ra, mình vẫn bị cuốn vào phản ứng quen thuộc.

Không hẳn vì mình không muốn thay đổi. Cũng không hẳn vì mình chưa đủ cố gắng. Đôi khi, mình chỉ chưa nhận ra rằng mình có thể lựa chọn khác đi.

Và đó cũng là lý do mình muốn tiếp tục phát triển 14 Ngày Từ Phản Ứng Đến Phản Hồi.

Sau Beta 01, những người tham gia chia sẻ rằng họ muốn có thêm thời gian thực hành, có cơ hội nhìn lại những khó khăn ở từng bước và nhận được hướng dẫn phù hợp hơn với tình huống thực tế của mình. Những phản hồi ấy giúp mình hiểu rõ hơn điều cần tinh chỉnh cho Beta 02.

Mình vẫn giữ trọng tâm ở việc nhận biết và dừng lại, nhưng chú ý hơn đến lộ trình đưa thực hành vào đời sống hằng ngày. Mình cũng điều chỉnh thời điểm gửi phản hồi cá nhân trên Bản đồ Phản Ứng Cá nhân để người tham gia có thể nhận được phản hồi sớm hơn trong hành trình để tiếp tục thực hành.

Mình không muốn chương trình trở thành một nơi để chúng ta học thêm thật nhiều kiến thức rồi lại tự trách mình khi không làm được. Mình muốn đây là một khoảng thời gian để mỗi người có cơ hội quan sát chính mình trong những tình huống thật, nhận ra những phản ứng quen thuộc và từng bước thực hành một cách đối diện khác.

Không phải để trở thành người luôn bình tĩnh, kiểm soát bản thân thật tốt, không bao giờ tức giận hay làm sai. Mà để ngay cả khi cảm xúc mạnh xuất hiện, mình vẫn có thể dần nhận ra điều gì đang xảy ra bên trong, và có thêm không gian để lựa chọn cách mình muốn phản hồi với người mình thương.

Mong rằng chúng mình có thể nhìn thấy chính mình rõ hơn, với sự tò mò và lòng từ bi, thay vì lập tức phán xét bản thân vì lại một lần nữa không làm được như mình mong muốn. Mình vẫn đang thực hành điều đó mỗi ngày. Và mình tin rằng đây cũng là một khả năng có thể được nuôi dưỡng từng chút một, qua những tình huống rất bình thường trong cuộc sống.

Nếu bạn cũng từng nghĩ rằng mình vốn nóng tính, rằng cứ đến lúc ấy thì mình không thể làm gì khác, có thể đây là một điều đáng để thử nhìn nhận lại.

Bạn không cần phải biết ngay cách phản hồi hoàn hảo. Có lẽ, bước đầu tiên chỉ là nhận ra rằng mình vẫn có lựa chọn.

Còn bạn thì sao? Trong những lúc căng thẳng với người thân, điều gì khó nhất với bạn? Nhận ra mình đang bị cuốn vào, dừng lại trước khi phản ứng, hay biết phải làm gì sau khi đã dừng lại? Mình rất muốn nghe câu chuyện của bạn!

Đầu tuần sau, ngày 26/10, mình sẽ bắt đầu phiên bản Beta 02 của 14 Ngày Từ Phản Ứng Đến Phản Hồi, được tinh chỉnh để tiếp tục hoàn thiện, với trọng tâm là thực hành nhận ra khi mình đang bị cuốn vào phản ứng và tạo ra khoảng dừng để có thêm lựa chọn.

Nếu bạn thấy đây là điều bạn cần, hãy đăng ký giữ chỗ tại link:

Mong gặp bạn trên hành trình lựa chọn có tỉnh thức hơn mỗi ngày!

Thương mến,

Thủy ❤️

Thủy Nguyễn - Certified Thriving Relationship Coach - Chuyên gia khai vấn về Tình cảm - Mối quan hệ được chứng nhận

Một cuộc sống hạnh phúc, hài hòa, bình yên với chính mình và với người thương sẽ không còn là điều mơ mộng xa vời khi bạn có sự đồng hành phù hợp và chuyên nghiệp.

​
Thuy Nguyen Coaching cung cấp sự hỗ trợ toàn diện cho cả cá nhân và cặp đôi, giúp bạn vượt qua những khó khăn trong mối quan hệ, chữa lành quá khứ, xây dựng lại lòng tin, cải thiện giao tiếp, làm sâu sắc thêm sự kết nối với chính mình và người thương, để bạn tự tin sống cuộc đời mơ ước.

​https://thuynguyencoaching.com/

• Theo dõi kênh Facebook Lovefulnest - Nơi giúp bạn tìm thấy những bí quyết mở khóa tình yêu vô điều kiện và xây dựng mối quan hệ khỏe mạnh, bền vững
• Theo dõi hoạt động cộng đồng Her Space - Phụ nữ tự chủ - cân bằng - hài hòa
• Kết nối với Thủy qua Facebook​